Zorza polarna

Potężny rozbłysk klasy X5.1 na Słońcu – możliwa ekstremalna burza magnetyczna

11 listopada 2025 roku, dokładnie o 11:04, Słońce wygenerowało rozbłysk klasy X5.1 – jedno z najsilniejszych zjawisk tego cyklu aktywności słonecznej. Źródłem erupcji był dobrze znany obszar aktywny AR4274, który od kilku dni pozostaje w centrum tarczy Słońca, kierując energię wprost w stronę Ziemi. Rozbłysk ten jest najsilniejszym w 2025 roku i jednym z kilku najbardziej energetycznych od początku trwającego 25. cyklu słonecznego.

Auto-refreshing image

Najsilniejszy rozbłysk roku

Rozbłysk klasy X5.1 uwolnił ogromne ilości promieniowania elektromagnetycznego oraz wysokoenergetycznych cząstek. Już kilkanaście minut po maksimum zarejestrowano wzrost poziomu promieniowania w zakresie protonów, co doprowadziło do umiarkowanej burzy radiacyjnej (S2).

Szybki i bezpośredni wyrzut plazmy

Najważniejszym efektem rozbłysku jest koronalny wyrzut masy (CME) typu full-halo, czyli fala plazmy skierowana bezpośrednio w stronę Ziemi. Obrazy z koronografu CCOR-1 wskazują, że struktura wyrzutu była widoczna już w pierwszej godzinie po rozbłysku.

CCOR-1 Coronagraph
źródło: NOAA / SWPC – CCOR-1 Coronagraph

Według wstępnych analiz systemu CACTUS, prędkość CME sięgała nawet 1950 km/s, co klasyfikuje go wśród najszybszych w tym cyklu. Dodatkowo, dzisiejszy wyrzut prawdopodobnie nałoży się na wcześniejsze CME z rozbłysków klasy X1.7 (niedziela) i X1.2 (poniedziałek). W efekcie w przestrzeni międzyplanetarnej powstaje złożona chmura plazmy, w której fale uderzeniowe mogą się wzajemnie wzmacniać.

Jeśli te struktury zderzą się i dotrą do Ziemi w krótkich odstępach czasu, może to doprowadzić do eskalacji aktywności geomagnetycznej i powstania burzy magnetycznej kategorii G4 lub nawet G5.

Możliwe konsekwencje dla Ziemi

Burze magnetyczne tego rzędu mogą prowadzić do zakłóceń w działaniu sieci satelitarnych, komunikacji radiowej, systemów GPS i sieci energetycznych. W przypadku skierowania pola magnetycznego CME w korzystny sposób (ujemny komponent Bz), możemy spodziewać się rozległych zórz polarnych widocznych nawet z Polski.

Czas dotarcia wyrzutu do Ziemi szacuje się na poniżej 36 godzin, co oznacza, że uderzenie CME może nastąpić w nocy z 12 na 13 listopada. Wtedy też możliwa będzie kulminacja burzy geomagnetycznej.