W nocy z wtorku na środę, 17 na 18 listopada 2026 roku, przypadnie maksimum aktywności Leonidów, jednego z najbardziej znanych rojów meteorów. Prognozowana aktywność wynosi około 15 meteorów na godzinę w idealnych warunkach obserwacyjnych. W tym roku obserwacjom będzie sprzyjał Księżyc, który zajdzie jeszcze przed północą, pozostawiając ciemne niebo aż do świtu.
Maksimum Leonidów w nocy z 17 na 18 listopada
Leonidy są aktywne każdego roku od 6 do 30 listopada. Zgodnie z kalendarzem International Meteor Organization (IMO) regularne maksimum roju w 2026 roku przewidywane jest na 17 listopada o godzinie 23:45 UTC, czyli 18 listopada o 00:45 czasu polskiego.
Prognozowany ZHR wynosi około 15. Wskaźnik ten określa liczbę meteorów, które można byłoby zaobserwować w ciągu godziny przy idealnie ciemnym niebie, z radiantem roju znajdującym się w zenicie.
W praktyce liczba dostrzeżonych meteorów będzie mniejsza. Zależy ona przede wszystkim od wysokości radiantu nad horyzontem, przejrzystości atmosfery oraz stopnia zanieczyszczenia nieba sztucznym światłem.

Leonidy należą do najszybszych corocznych rojów meteorów. Drobiny materii wchodzą w ziemską atmosferę z prędkością około 71 km/s, tworząc krótkotrwałe, jasne smugi. Niektóre z nich pozostawiają świecące ślady utrzymujące się przez kilka sekund po przelocie meteoru.
Dobre warunki obserwacji po zachodzie Księżyca
W nocy maksimum warunki do obserwacji Leonidów będą stosunkowo korzystne. 17 listopada Księżyc osiągnie pierwszą kwadrę, ale zajdzie jeszcze przed północą. W Warszawie nastąpi to około godziny 23:00, natomiast w Poznaniu około 23:15.
Od tego momentu aż do świtu światło Księżyca nie będzie przeszkadzało w obserwacjach. Najważniejsze pozostaną pogoda, zachmurzenie i lokalne warunki oświetleniowe.
Radiant Leonidów znajduje się w gwiazdozbiorze Lwa, który w Polsce zacznie pojawiać się nad wschodnim horyzontem około godziny 22:00. Początkowo będzie położony nisko, dlatego liczba widocznych meteorów może być niewielka.
Najlepszy czas na obserwacje przypadnie między godziną 2:00 a początkiem świtu. W drugiej połowie nocy Lew będzie stopniowo wznosił się nad południowo-wschodnim niebem, poprawiając geometrię obserwacji roju.
Nie trzeba jednak spoglądać bezpośrednio w kierunku Lwa. Meteory mogą pojawiać się na znacznym obszarze nieba, a ich dłuższe ślady często są widoczne w większej odległości kątowej od radiantu. Do obserwacji nie jest potrzebny teleskop ani lornetka.
Kometa 55P/Tempel-Tuttle i historyczne burze Leonidów
Źródłem Leonidów jest kometa okresowa 55P/Tempel-Tuttle, która obiega Słońce w czasie około 33 lat. Podczas kolejnych zbliżeń do naszej gwiazdy uwalnia ona pył i drobiny materii, pozostawiając je wzdłuż swojej orbity.
Każdego listopada Ziemia przecina strumień tych cząstek. Większość drobin spala się wysoko w atmosferze, powodując zjawiska świetlne obserwowane z powierzchni naszej planety jako meteory.
Leonidy zapisały się w historii astronomii przede wszystkim za sprawą wyjątkowo intensywnych maksimów. Burze meteorów odnotowano między innymi w latach 1833, 1866, 1966, 1999 i 2001.
Podczas burzy w 1966 roku obserwowano chwilowe natężenie odpowiadające tysiącom meteorów na godzinę. Tak gwałtowne wzrosty aktywności występują, gdy Ziemia przecina szczególnie gęste smugi materii pozostawione przez kometę podczas wcześniejszych powrotów.
Kolejne przejście komety 55P/Tempel-Tuttle przez peryhelium, czyli punkt orbity najbliższy Słońcu, przewidywane jest na 20 maja 2031 roku.
Czy w 2026 roku możliwa jest burza meteorów?
Tegoroczne prognozy nie wskazują na możliwość wystąpienia burzy porównywalnej z historycznymi maksimami Leonidów.
Modele opracowane przez badaczy strumieni meteorowych wskazują wprawdzie na kilka dodatkowych spotkań Ziemi ze starymi smugami pyłu, jednak ich przewidywana gęstość jest niewielka. Możliwe są lokalne wzrosty aktywności, ale nie oczekuje się gwałtownego zwiększenia liczby meteorów do setek lub tysięcy na godzinę.
Regularne maksimum pozostaje więc głównym terminem obserwacyjnym. Leonidy mogą być dostrzegalne również w kolejne noce, ponieważ ich aktywność utrzymuje się do końca listopada.
Największe szanse na zobaczenie meteorów będą mieli obserwatorzy znajdujący się poza miastami, w miejscach z odsłoniętym horyzontem i niewielkim zanieczyszczeniem światłem. Warto przeznaczyć około 20 minut na przystosowanie wzroku do ciemności i obserwować możliwie szeroki fragment nieba bez korzystania z dodatkowego oświetlenia.


