Międzynarodowa Stacja Kosmiczna od kilku dni widoczna jest nad Polską i Europą. W piątek 21 listopada na niebie zobaczymy aż dwa jasne przeloty ISS. Oba będą dobrze widoczne, a podczas każdego z nich stacja zniknie z pola widzenia w momencie wejścia w cień Ziemi.
Parametry przelotów ISS w piątek 21 listopada
Tego dnia czekają nas dwa wyraźne przeloty nad Polską. Oba będą bardzo jasne, o jasności zbliżonej do najjaśniejszych gwiazd, a nawet planet.
Pierwszy przelot: około 16:40
Pierwszy wieczorny przelot odbędzie się jeszcze na tle rozjaśnionego nieba zmierzchowego, ale mimo to ISS powinna być dobrze widoczna. Początek przelotu nastąpi o 16:40:08 na wysokości około 10 stopni nad południowo zachodnim horyzontem, czyli nisko nad linią zabudowy i drzew. Stacja będzie się wznosić i około 16:43:25 osiągnie maksymalną wysokość 51 stopni nad południem. To moment, gdy ISS będzie świecić najjaśniej i najłatwiej będzie ją zauważyć gołym okiem.
Około 16:46:42 dotrze nad wschodni horyzont na wysokości około 10 stopni i tam zakończy widoczny odcinek przelotu, wchodząc w cień Ziemi. W praktyce zobaczysz, jak jasny punkt płynnie gaśnie i znika z nieba. Jasność przelotu sięgnie około minus 3,2 magnitudo, co oznacza obiekt łatwiejszy do zauważenia niż jakakolwiek gwiazda na niebie.
Drugi przelot: około 18:16
Drugi przelot będzie odbywał się już na ciemnym niebie, co znacznie ułatwia obserwacje. ISS pojawi się o 18:16:46 na wysokości 10 stopni nad zachodnim horyzontem. Wznosząc się, osiągnie maksymalną wysokość około 62 stopni nad zachodnią częścią nieba o 18:19:39. To bardzo wysoki przelot, niemal przez górną część nieboskłonu. W tym samym momencie stacja zakończy widoczny lot, ponownie znikając w cieniu Ziemi. Jasny punkt po prostu zgaśnie bez schodzenia do horyzontu.
Drugi przelot będzie miał jasność około minus 3,3 magnitudo, czyli bardzo wyraźną, nawet z miasta, o ile niebo nie będzie zasłonięte przez chmury.
Jak i gdzie szukać stacji na niebie
Dla osób, które nie śledzą na co dzień map nieba, najważniejsze są trzy elementy: godzina, kierunek i wysokość nad horyzontem.
Na pierwszy przelot warto przygotować się kilka minut przed 16:40, patrząc w stronę południowo zachodniego horyzontu. ISS pojawi się nisko, stopniowo się wzniesie i przeleci przez południową część nieba, kończąc widoczny bieg nad wschodem.
Drugi przelot najlepiej obserwować od 18:16, kierując wzrok na zachód. Stacja szybko wzniesie się wysoko nad zachodnim niebem, a następnie wygaśnie w trakcie lotu, zanim dotrze w okolice południa.
Warto pamiętać, że 10 stopni nad horyzontem to mniej więcej wysokość wyciągniętej ręki z rozstawionymi palcami, a około 50 stopni to już wyraźnie górna połowa nieba. Z praktycznego punktu widzenia im wyżej na łuku przelotu, tym łatwiej stację dostrzec.
Czy potrzebny jest specjalny sprzęt
Do obserwacji ISS w takich warunkach nie trzeba żadnego zaawansowanego sprzętu. Wystarczy wyjść na zewnątrz i spojrzeć w odpowiednim kierunku o właściwej godzinie. Stacja na niebie wygląda jak bardzo jasny, szybko poruszający się punkt, który nie miga jak samoloty i nie zmienia kierunku.
Prosta lornetka, na przykład 10×50, może pomóc dostrzec, że ISS nie jest pojedynczą „gwiazdą”, lecz niewielkim, bardziej rozmytym obiektem. Nie ma jednak sensu próbować dużych powiększeń teleskopowych. Stacja porusza się po niebie tak szybko, że utrzymanie jej w polu widzenia przez dłuższą chwilę w dużym powiększeniu jest bardzo trudne.
